Ik heb een deur geopend (kerstnachtdienst 2016)

Thema- ik heb een deur geopend …                 Delft, kerstnachtdienst
(Openbaring 3:8)                                                 24 december 2016

Overdenking

Met Kerst kunnen we niet recht praten wat krom is.
Berlijn is een open wond.
We kunnen wel een stap terug doen.
Want ik wil niet meegenomen worden in onzekerheid en angst.
Ik wil op eigen benen staan.
Hier in deze oude kapel van Willem van Oranje, geboortegrond van vrijheid en verdraagzaamheid, hier klinkt vannacht een verhaal van hoop en kracht.
Ik heb een deur geopend die niemand sluiten kan.
Welke deur wordt hier bedoeld?
De deur van je huis en de deur van je hart.
Er zijn mensen bij wie je altijd aan kunt komen.
Er is natuurlijk ook de andere kant.
Zo vertelde iemand mij kortgeleden over haar ex. Hij komt er niet meer in.
Vind je mij hard? vroeg ze aan mij.
Soms moet je de deur gesloten houden van je huis en van je hart.
Gewoon nu even niet. Het kan lastig zijn om de balans goed op te maken.
Daarom is een ritme in de week zo gek nog niet.
Je moet je terug kunnen trekken voor jezelf en als groep, als gemeenschap.
Dat doen we ook in deze kerstnacht 2016.
Hier scheppen we een alternatieve ruimte, hier wonen we voor even met elkaar in een huis van hoop.

Ik heb een deur geopend die niemand sluiten kan.
Wie zegt dit?
Johannes de ziener, uit de kring van Jezus.
Hij zit gevangen op Patmos voor de kust van Turkije.
Hij klaagt de keizer aan, de sterke man met de lange arm en preekt gelijkheid
voor iedereen.
In grote eenzaamheid schrijft de hij op wat hij ziet.
Zijn visioenen zijn bewaard. Dit is er een van.
Hij schuift de sluier van de wereldnacht opzij en trekt ons mee in de nacht van Kerst.

Laten we nog eens kijken naar dat oude verhaal.
Twee jonge mensen Maria en Jozef moeten zich laten registreren.
Zij draagt een kind.
Doodmoe komen  ze aan in een dorp van drie keer niks.
Ze zoeken een bed maar er is geen plaats in de herberg.
In een stal wordt het kind van licht dan geboren.
Zacht en kwetsbaar. Diep in het donker van de wereld nacht.
Of het allemaal waar is weten we niet. Sommigen zeggen van niet.

Het kerstverhaal speelt het spel van iets wat je niet zomaar zeggen kunt.
Het spel van het licht geboren in jou en in mij, elk moment van de dag
van je leven.

Het spel van licht en liefde gaat al heel lang over de wereld.
Een warm gevoel van wat ons verbindt voorbij grenzen van religie en land.
Zij is de Geest van het leven zelf. Verborgen, onzichtbaar onstuitbaar aanwezig.

In de bijbel zweeft zij als een vogel boven de vloed, boven van de chaos van de wereldnacht. Zij drijft mee op de golven van de vloed.
Zij verbindt zich met het donker van een mensenleven ook in jou en in mij.
Zij wil in jou wonen als troost en nabijheid als je niet meer welkom bent bij je eigen ex.
Diep in jou bouwt zij haar nest onder het drijfzand waar jij je leven misschien
op hebt gebouwd.

Ruimte maken voor dit licht vraagt om een leven in aandacht.
Daarvoor zijn er plekken nodig waar ik mij even terug kan trekken.
Een pleisterplaats voor onderweg, een herberg waar je zomaar welkom bent
in de stress van het bestaan waar je ook niet altijd tegen kunt.
Een plek waar we de verbinding niet verbreken met de weg van toen.
De oude wegwijzers als kompas voor hoe het verder moet.
Laten we de bronnen niet vergeten.
De Koran, de boeken van de Boeddha en de bijbel. De boeken van de wijzen en de filosofen.
De verhalen van toen zijn gidsen voor nu.
Wij wijzen elkaar zo de weg naar een leven in verbinding,
een leven van respect en empathie.

Ik moet denken aan de rouw in Berlijn na de aanslag begin deze week.
Beheerst en gelaten, zo las ik in mijn krant.
Voorbij de woede in een groot gedeeld verdriet.
Beheerst en gelaten zijn woorden van een nieuwe tijd.
Voorbij de grote onverschilligheid.
Voorbij de diaree van de onderbuik gevoelens, van het onvolwassen kind dat
steeds weer opgevoed moet worden. Nee, geen nostalgie.
Er is geen weg terug ook niet voor de kerk. Ook niet voor het geloof.

We gaan op zoek naar nieuwe wegen maar vergeten onze rijke bronnen niet.

We zoeken nieuwe verhalen van hoop.
Naar iets dat ons verbindt voorbij onze eigen grenzen.
Daar is ook de filosoof Avishai Margalit van overtuigd. In het interview met hem vandaag in mijn ochtendblad stelt hij de vraag:
Hoe creëer je het bewustzijn van een gedeelde erfenis?
Daar heb je denk ik, ook plekken voor nodig waar het oude verhaal nog is bewaard.
Het verhaal van de kerstnacht hoort daarbij
met de deur van licht en liefde die niemand sluiten kan.
met een nieuwe moraal die voortkomt uit wederzijds respect.

Beheerst en gelaten- wijst naar een nieuwe, diepe verbondenheid
en bundelt kracht en hoop.
zo wijzen wij elkaar de weg in hoe wij samen verder willen.

Daarmee verweven is de weg naar binnen.
Met de sterke woorden van Ezechiël-
mensen kind ga op je eigen benen staan! dat is je roeping.
Daarvan zouden we moeten roepen: yes we can.
Er is de weg naar binnen, van stilte, inkeer en gebed.
Een weg die jij alleen moet gaan, ook als je twijfelt aan de zin van jouw bestaan. Als je vastgelopen bent in twijfel en onzekerheid.
Daar diep van binnen is de deur geopend die niemand sluiten kan.
wie je ook bent hoe jouw weg ook gaat.

Bron van hoop, kompas voor onderweg waar we onszelf dreigen te vertegen.
Want waar het visioen ontbreekt verwildert het volk.

Ik heb een deur geopend die niemand sluiten kan.
Geest van hoop die het licht van liefde levend houdt,
als vlam van ons bestaan.
TG